Schenkbelasting

De regels rond schenkingen: Hier bespreken we wat er geldt wanneer je een schenking van grotere waarde geeft of ontvangt. In Nederland kan een schenking leiden tot schenkbelasting. Je leert wanneer dat het geval is en hoe je vervelende verrassingen voorkomt wanneer je bijvoorbeeld geld, een woning of aandelen geeft of ontvangt.

Bestaat er schenkbelasting in Nederland?
Ja. In tegenstelling tot Zweden kent Nederland wél schenkbelasting. Als particulier mag je jaarlijks een bepaald, belastingvrij bedrag schenken aan bijvoorbeeld je kinderen, je partner of iemand anders; boven die vrijstelling is de ontvanger schenkbelasting verschuldigd. De hoogte van de vrijstelling hangt af van de relatie tussen schenker en ontvanger en wordt jaarlijks door de Belastingdienst vastgesteld.

Schenkingen tussen echtgenoten vallen eveneens onder deze regels. Wil je dat de schenking het eigen vermogen van de ontvanger wordt en buiten een eventuele verdeling of het bereik van schuldeisers blijft, dan is het verstandig dit vast te leggen in een schenkingsovereenkomst. Schenk je een woning, dan moet de ontvanger de overdracht bij de notaris laten vastleggen.

Wanneer kan een schenking toch extra fiscale gevolgen hebben?

Hier zijn een paar situaties waar je op moet letten:

  • Schenking van een woning of een aandeel in een woning: De ontvanger neemt de aanschafwaarde van de schenker over. Verkoopt de ontvanger de woning later, dan wordt de winst berekend op basis van de oorspronkelijke aankoopprijs
  • Schenking tegen een tegenprestatie: als de ontvanger iets betaalt of een lening overneemt, kan de overdracht geheel of gedeeltelijk als verkoop worden aangemerkt
  • Overdrachtsbelasting: kan verschuldigd zijn bij de notariële overdracht als er een tegenprestatie is
  • Schenkingen van de werkgever: worden als loon aangemerkt, met uitzondering van bepaalde belastingvrije kerst-, jubileum- en herinneringsgeschenken

  • Schenkingen van een bedrijf aan de eigenaar: worden behandeld als loon of dividend

  • Schenking van aandelen: de ontvanger neemt de aanschafwaarde van de schenker over

Wat betekent het dat de ontvanger de aanschafwaarde overneemt?Dit heet het beginsel van fiscale doorschuiving: de belastingclaim gaat bij een schenking niet verloren, maar wordt doorgeschoven tot het moment waarop de ontvanger verkoopt.

Hier is een voorbeeld:
Geef je je dochter een woning die je hebt gekocht voor € 90.000 en die nu € 130.000 waard is, dan kan over de waarde van de schenking schenkbelasting verschuldigd zijn (voor zover boven de vrijstelling). Verkoopt je dochter de woning later voor € 130.000, dan wordt haar winst berekend op basis van jouw oorspronkelijke aankoopprijs van € 90.000.

Schenking, lening of erfenis?
Omdat schenkingen in Nederland wél worden belast, wordt een renteloze lening niet gebruikt om schenkbelasting te vermijden, maar het kan wel een manier zijn om iemand te helpen zonder het geld definitief weg te geven. Houd er ook rekening mee dat een schenking een latere erfenis kan beïnvloeden: schenkingen aan kinderen worden in bepaalde gevallen gezien als voorschot op de erfenis, tenzij anders is vastgelegd. Leg daarom bij voorkeur een schenkingsovereenkomst vast waarin staat wat er is afgesproken.

Voorbeeld: Isabella wil haar dochter € 13.000 schenken. Voor zover dit bedrag de vrijstelling overschrijdt, geeft ze dit aan bij de Belastingdienst; haar dochter hoeft de schenking zelf niet in haar aangifte inkomstenbelasting op te nemen. In de schenkingsovereenkomst legt Isabella vast dat de schenking niet als voorschot op de erfenis moet worden gezien, zodat de broers en zussen van haar dochter weten waar ze aan toe zijn.